Amos Oz (1939-2018)

‘Om Israël echt te begrijpen, heb je Amos Oz nodig.’ – NRC Handelsblad

Zojuist werd het tragische nieuws bekend dat de Israëlische schrijver Amos Oz is overleden. Zijn werk wordt wereldwijd vertaald, is bijzonder geliefd en werd veelvuldig bekroond met diverse prestigieuze prijzen. Oz laat een rijk en veelzijdig oeuvre na – hij schreef achttien boeken, waaronder romans, korte verhalenbundels, novelles en essayistische werken – waarin hij een uniek beeld schetste van het moderne Israël. Tot zijn bekendste werken, altijd vertaald door Hilde Pach, horen romans als Zwarte doos en Judas, het politieke essay Hoe genees je een fanaticus? en het magistrale Een verhaal van liefde en duisternis. In dit boek vervlecht Oz het verhaal van zijn persoonlijke leven met honderdtwintig jaar familiegeschiedenis, die begint in Odessa en via Polen en Praag eindigt in het door vluchtelingen, pioniers en Holocaust-overlevenden bevolkte Israël.

‘Het hele huis werd in beslag genomen door boeken. Mijn vader kon zestien of zeventien talen lezen en er elf spreken (allemaal met een Russisch accent). Mijn moeder sprak vier of vijf talen en las er zeven of acht. Ze spraken onder elkaar Russisch en Pools als ze wilden dat ik het niet begreep. (Meestal wilden ze dat ik het niet begreep. Toen mijn moeder een keer per ongeluk in het Hebreeuws in plaats van in een andere taal ‘dekhengst’ zei waar ik bij was, berispte mijn vader haar in woedend Russisch: Tsjto s toboj?! Vidisj maltsjik rjadom s nami! – Wat bezielt je?! Je ziet toch dat de jongen erbij is!) Uit culturele overwegingen lazen ze vooral Duitse en Engelse boeken, en dromen deden ze vast en zeker in het Jiddisj. Maar mij leerden ze uitsluitend en alleen Hebreeuws: misschien waren ze bang dat talenkennis ook mij zou blootstellen aan de verleidingen van het schitterende, dodelijke Europa.’

De Bezige Bij gedenkt een groot schrijver en een bewonderenswaardig mens die met zijn bijzondere werken talloze lezers heeft weten te raken.